|
Getting your Trinity Audio player ready…
|
Bydgoskie Zakłady Fotochemiczne „Foton” były jednym z najważniejszych zakładów przemysłu fotochemicznego w Polsce. Fabryka działała w Bydgoszczy od 1926 roku aż do 2007 roku i przez długi czas była jedynym w kraju producentem materiałów światłoczułych na podłożu papierowym, używanych w fotografii analogowej.
Początki przedsiębiorstwa sięgają połowy lat 20. XX wieku. W 1925 roku przedsiębiorca Marian Dziatkiewicz założył w Bydgoszczy Fabrykę Płyt Fotograficznych „Alfa”. Zakład mieścił się przy ulicy Garbary i produkował płyty oraz papiery fotograficzne, a także odczynniki potrzebne do ich obróbki. Było to jedno z pierwszych przedsiębiorstw tej branży w Polsce. Produkty firmy szybko zdobyły uznanie, mimo konkurencji zagranicznych marek, takich jak Kodak czy Agfa. W latach 30. zakład rozwijał się na tyle dobrze, że uruchomiono nową fabrykę przy ulicy Pięknej, a produkcja obejmowała już m.in. filmy i materiały fotograficzne dla kina oraz rentgenografii. Przed wybuchem II wojny światowej w przedsiębiorstwie pracowało około 300 osób.
W czasie II wojny światowej zakład funkcjonował pod niemieckim zarządem i działał pod nazwą „Opta”. Po zakończeniu wojny fabryka została odbudowana, a w 1949 roku znacjonalizowana. Wówczas przyjęła nazwę Bydgoskie Zakłady Fotochemiczne „Foton”. W powojennej Polsce zakład stał się częścią rozwijającej się branży fotochemicznej, która dostarczała materiały potrzebne zarówno dla fotografii zawodowej, jak i amatorskiej.
Zakład w Bydgoszczy specjalizował się przede wszystkim w produkcji papierów fotograficznych czarno-białych i kolorowych, płyt fotograficznych, chemikaliów fotograficznych oraz różnych materiałów światłoczułych. W Polsce funkcjonował także drugi zakład tej branży pod marką „Foton” w Warszawie, który zajmował się głównie produkcją błon i filmów fotograficznych. Oba przedsiębiorstwa były wyspecjalizowane i uzupełniały się technologicznie.
Największy rozwój bydgoskiej fabryki przypadł na lata 60. i 70. XX wieku. Produkcja systematycznie rosła, a zakład zatrudniał setki pracowników. W połowie lat 60. produkcja papierów fotograficznych osiągnęła kilka milionów metrów kwadratowych rocznie. Około jedna piąta wyrobów trafiała na eksport, m.in. do Indii, Brazylii i Turcji, a później także do krajów Bliskiego Wschodu, Afryki Północnej i Ameryki Środkowej. Produkty trafiały również do krajów Europy, w tym do ZSRR i Szwecji.
Po 1989 roku sytuacja zakładu zaczęła się pogarszać. Transformacja gospodarcza oraz gwałtowny rozwój fotografii cyfrowej spowodowały spadek zapotrzebowania na materiały do fotografii analogowej. W latach 90. przedsiębiorstwo zostało przekształcone w spółkę akcyjną i częściowo sprywatyzowane, jednak trudności rynkowe utrzymywały się. Ostatecznie w 2007 roku firma ogłosiła upadłość, kończąc ponad osiemdziesięcioletnią historię produkcji fotochemicznej w Bydgoszczy.
Dziedzictwo zakładu jest dziś przypominane m.in. przez Muzeum Fotografii w Bydgoszczy, które gromadzi wyroby, dokumenty i pamiątki związane z fabryką oraz historią fotografii analogowej w regionie. Dawny „Foton” pozostaje ważnym elementem historii przemysłu w mieście oraz przykładem przedsiębiorstwa, które przez wiele lat odgrywało istotną rolę w polskiej branży fotograficznej.
Dziękujemy za odwiedziny, przeczytanie artykułu i zainteresowanie historią polskich firm oraz rodzimej myśli technicznej. Staramy się w przystępny sposób przypominać o zapomnianych markach, produktach i ludziach, którzy za nimi stoją. Zachęcamy do śledzenia kolejnych materiałów i dzielenia się nimi – każda forma wsparcia pomaga nam rozwijać ten projekt.